AI: ruimte voor twijfel?

"We must pace the frontier". De uitspraak komt niet van een bedrijf dat ten onder gaat door AI, maar van de algemeen directeur van Anthropic zelf. In een post roept hij op om de ongebreidelde ontwikkeling van grensverleggende modellen een halt toe te roepen, wijzend op de uitdagingen op het vlak van veiligheid en controle, en pleit hij voor internationale politieke coördinatie. Ook Elon Musk, Demis Hassabis (Google DeepMind) en zelfs Sam Altman traden hem bij. Die laatste maakte trouwens van de gelegenheid gebruik om officieel aan te kondigen dat de beursgang van OpenAI is uitgesteld. Is AI zo machtig dat het de tot nu toe onbetwiste regel van de zoektocht naar meer marktaandeel en waardecreatie in vraag zou stellen ten gunste van meer regulering? Beleggers hebben het recht zich deze vraag te stellen.

De reacties van de Chinese en Amerikaanse regeringen op deze poging tot endogene regulering lieten niet op zich wachten. Beijing wees het verzoek om samenwerking af op grond van soevereiniteit. De President van zijn kant veegde met een strenge tweet de gewetenswroeging van effectief altruïsme van tafel. Donald Trump vindt immers dat “de enige controle of de enige 'beschermingsmaatregelen' die AI nodig heeft, een STERKE EN INTELLIGENTE PRESIDENT is (met een hoog IQ!), en dat de Verenigde Staten dat in overvloed heeft!”. Dat is geen verrassing, als men weet dat de VS en China aan een technologische race zijn begonnen, waarin de voorsprong van de eerste zienderogen wegsmelt door de kracht van distillatie* en de combinatie** van Chinese modellen.

Twee dagen voor de post van zijn baas publiceerde Anthropic de Econ Scenario Explorer, een simulator die de economische trajecten voor 2030 modelleert. Deze simulaties geven een andere lezing van de tot nu toe gepubliceerde scenario's van job apocalypse. Zijn onderzoekers geloven dat de productiviteitswinst als gevolg van deze technologische revolutie grotendeels zal worden vertekend ten gunste van kapitaal en dus ten koste van arbeid, waardoor het gewicht van lonen in de economie de facto zal afnemen. Zo zou een potentiële aanhoudende druk op de inkomsten uit arbeid kunnen wegen op de consumptie en uiteindelijk op de groei. Laten we hopen dat de regeringen dit risico in het achterhoofd houden en dit willen compenseren met meer investeringen van bedrijven.

Los van de geopolitieke en macro-economische aspecten is het moeilijk om geen verband te leggen tussen de oproep tot gematigdheid van Dario Amodei en de geplande beursgang van zijn bedrijf dit jaar. In afwachting daarvan zal Anthropic zijn toekomstige aandeelhouders een resultatenrekening en vooruitzichten voor het genereren van liquide middelen moeten voorleggen. Een vertraging van de massale investeringen in de ontwikkeling van de meest geavanceerde modellen zoals Claude Fable 5.1 zou de term sheet waarschijnlijk aantrekkelijker maken. Naast de voor de hand liggende financiële impact op korte termijn zou een zwaardere regulering tot gevolg kunnen hebben dat “de posities worden bevroren”, wetende dat grote spelers de middelen hebben om hoge compliancekosten te dragen, in tegenstelling tot kleinere laboratoria en open source-actoren. Net als de bankensector zouden controlemechanismen ook een hogere toegangsdrempel zijn.

De analyse van de buitenbalansverplichtingen van hyperscalers pleit niet voor een vertraging van de infrastructuuruitgaven. De Wall Street Journal heeft er op het juiste moment een overzicht van gemaakt en de bedragen doen duizelen: 2,4 triljard dollar! Het grootste deel gaat over huurcontracten voor datacenters (904 miljard dollar), de rest is verdeeld over aankopen van chips, energie en diensten. Meta, dat in zijn eentje al goed is voor 696 miljard dollar aan buitenbalansverplichtingen, heeft bij monde van Mark Zuckerberg de oproep om het ontwikkelingstempo te vertragen naast zich neergelegd en is van mening dat het juridische risico en de marktmechanismen een veilige rol kunnen spelen.

Het aanscherpen van de controle-eisen zou er dus toe kunnen leiden dat een deel van de uitgaven wordt doorgesluisd naar cyberveiligheid en modelbewaking, door meer tests en geautomatiseerde supervisie. De capex aan rekeninfrastructuur zouden in dat geval ongewijzigd blijven. Volgens de laatste peiling van Bank of America is dat trouwens de mening van een meerderheid van de beleggers: 79% denkt dat er dit jaar geen daling van de investeringsuitgaven zal zijn.

Op het moment dat de industrie zich afvraagt hoe deze zich snel uitbreidende technologie onder controle kan worden gehouden, beginnen er zich rekenkundige gebruiksgevallen voor te doen, zoals het cloud-platform ServiceNow onlangs op een conferentie heeft gepresenteerd. De algemeen directeur kondigde aan twintig medewerkers intern te hebben ingezet. Hun taken worden geschat op ongeveer 2,5 miljoen uur handwerk, wat overeenkomt met een waarde van een miljard dollar.

Ondanks de formalisering van de return on investment van AI-projecten, had het initiatief van de baas van Anthropic het effect van een wake-upcall op de meest consensuele onderdelen van de technologiesector, met name halfgeleiders. Door de bruusk vrijgekomen posities daalde deze subsector met 6% op maandag 14 september*** met als spiegelbeeld de opleving van de korf AI loser, software op kop. Deze onverwachte bewegingen en de daarmee gepaard gaande stijging van de volatiliteit herinneren beleggers eraan dat het concept van diversificatie van het aandelenrisico verre van achterhaald is.

*Distillatie: techniek waarbij kennis wordt overgedragen van een groot en complex AI-model (de leraar) naar een kleiner en sneller model (de leerling);

****Combinatie van experts: de verwerking van de tokens gebeurt door gespecialiseerde subnetten;

*** Sox-index.

Pierre Pincemaille, Algemeen Secretaris van Gestion. Het opstellen werd afgerond op 25 september 2026.

De prestaties uit het verleden houden geen voorspelling in met betrekking tot de toekomstige prestaties. De beheerkosten zijn inbegrepen in de prestaties. De rendementen worden berekend door DNCA Finance. Dit promotiedocument is een vereenvoudigde voorstellingstool en vormt noch een aanbod om in te schrijven, noch een beleggingsadvies.

DNCA Investments is een handelsmerk van DNCA Finance.